Międzynarodowe warsztaty ochrony nietoperzy w Baligrodzie

W dniach 01-05.09.2025 r. we współpracy z Nadleśnictwem Baligród zorganizowaliśmy międzynarodowe warsztaty ochrony nietoperzy. W szkoleniu uczestniczyli przedstawicie jednostek zajmujących się czynną ochroną tych ssaków w Polsce, Wielkiej Brytanii, Chorwacji, Słowacji i Rumunii.

Celem warsztatów było podzielenie się z uczestnikami rozwiązaniami jakie zostały wypracowane przez nasze stowarzyszenie na przestrzeni 30 lat działania Programu ochrony podkowca małego. Swoje doświadczenia przedstawili również eksperci z brytyjskiego Vincent Wildlife Trust – Daniel Hargreaves oraz Henry Schofield obecnie reprezentujący Uniwersytet Sussex. Ponadto prelekcje poprowadzili Vida Zrnić z Croatian Biospeleological Society, Martin Celuch założyciel słowackiej firmy BAT-MAN, Aleksandra Lange reprezentująca Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody „Salamandra”, Grzegorz Błachowski z fundacji Lasonauci oraz Maciej Łochyński z poznańskiej firmy Biotope.

Nie chodzimy na łatwiznę – chodzimy w teren: organizowane przez nas warsztaty nigdy nie rozleniwiają samymi nasiadówkami! W trakcie intensywnego tygodnia chiropterolodzy i przyrodnicy mieli okazję zapoznać się z pierwszą wieżą i towarzyszącym jej sztucznym zimowiskiem, które powstają na terenie Nadleśnictwa Rymanów. Zapytani o wrażenia uczestnicy wypowiadali się z entuzjazmem i nie kryli pozytywnego zaskoczenia wielkością obu obiektów. W pobliżu wieży pojawiła się również sposobność przyjrzenia się leśnym chatkom dla nietoperzy. Podczas ich oględzin na własne oczy można było się przekonać, iż zostały one już zamieszkane (co nie do końca zgrało się z planem organizatorów: chcieliśmy pokazać te obiekty, o których wiedzieliśmy, że są jednymi z nielicznych, które jeszcze nie zostały zajęte). Kolejną z atrakcji było zwiedzanie domu dla nietoperzy jaki powstał we współpracy Nadleśnictwa Baligród, RDOŚ w Rzeszowie i PTPP „pro Natura” w Bukowcu (patrz: lifepodkowiectowers.pl/aktualnosci/a-w-bukowcu-wieza-lezy). Przez wzgląd na obecność nietoperzy wizyta w tym obiekcie przeprowadzona była po zmroku, gdy wszystkie zwierzęta udały się już na żerowanie.

Warsztaty nie byłyby prawdziwymi warsztatami, gdyby zabrakło na nich fizycznej harówki. Dzięki uprzejmości Nadleśnictwa Baligród, które w nasze ręce oddało dawny leśny magazyn paszy dla żubrów, mogliśmy przystosować niemal cały budynek na schronienie dla nietoperzy. Uczestnicy na dwa dni – pod czujnym okiem profesjonalistów – zamienili się w budowniczych, cieśli, stolarzy i… garncarzy (?) własnoręcznie przygotowując cały szereg specjalnie opracowanych dla tego obiektu adaptacji. Było dużo operowania piłami, wkrętarkami, wyrzynarkami i innymi narzędziami, a efekty tych prac możecie zobaczyć na poniższych fotografiach.

Miłym akcentem warsztatów była światowa premiera drugiej edycji podręcznika ochrony podkowców pióra Henry’ego Schofielda. Jej pierwsze, prosto z drukarni i wręcz jeszcze trochę ciepłe egzemplarze otrzymali wszyscy uczestnicy z rąk samego autora. Wspominamy o tym ze sporą dumą, ponieważ na wielu stronach tego dzieła przewijają się fotografie i opisy działań przeprowadzonych przez nasze stowarzyszenie (The Lesser Horseshoe Bat Conservation Handbook: Includes Advice on Greater Horseshoe Bat Conservation | NHBS Academic & Professional Books)!

Takie międzynarodowe chiro-zespoły nietoperze lubią najbardziej!Wieczorne warsztatyTeoria a za chwilę…Do pracy!Wkrętarki poszły w ruchWymierzamy i docinamyPraca wre! Drapanie deseczek, aby nietoperze miały o co zaczepić pazurki – to praca równie odpowiedzialna i ważna, jak ta z piłą i młotkiem!Mierzymy, przycinamy, docinamyChwilami jesteśmy zmęczeni, ale w dobrym towarzystwie chce się pracowaćNie ma to jak dobry zespółJeden z wlotówPodkowce potrzebują swobodnego wlotuCzy to ekipa programu „Nietoperzowy nowy dom?”Stary magazyn został zamieniony w przyjazne schronienie Przygotowanie miejsca przyczepu pozwala realizować artystyczne pasjeArtystyczne płytki to efekt prac zespołu „garncarzy”Instalujemy dodatkowe schronienia i miejsca przyczepu dla nietoperzyCięcie styropianu, to praca nie dla każdego;)Mamy ręce pełne roboty, ale czego się nie robi dla podkowcówOstatnie wkręty…i już prawie gotowe…3…2…1..i?Zespół do zadań specjalnych melduje – zadanie wykonane!Paparazzi – takie działania trzeba uwiecznićDawny magazyn paszy dla żubrów – dziś schronienie przystosowane dla nietoperzyZe zwiedzaniem domu dla nietoperzy w Bukowcu czekamy, aż wszystkie podkowce wylecą na nocne łowyTu byłem i guano zostawiłem ^..^Ergonomia pracy chiropterologa: tak rozwiązaliśmy problem sprawdzania zasiedlenia zewnętrznych szczelin na szczytowych ścianach budynku. Niektórzy nie chcieli przestać sprawdzać!Zajrzeliśmy jak postępują prace nad wieżą w RymanowieNa budowie – w środku pierwszej wieży dla nietoperzy w PolsceObjaśniamy szczegóły projektu wieżyWieża dla nietoperzy już prawie gotowaPiotrek Firlej zanurza się w podziemia zimowiskaZajrzeliśmy do leśnych chatek dla nietoperzy